పోలవరం ఎడమ కాలువ: ఉత్తరాంధ్రకు గోదావరి నీటి సరఫరా సవాళ్ల మధ్య సాగుతో ఉంది
ఉత్తరాంధ్రకు గోదావరి జలాలు మళ్లించడానికి పోలవరం ఎడమ కాలువ పనులు వేగంగా జరుగుతున్నాయి. ప్రధాన డ్యాం నిర్మాణం 2027 డిసెంబరుకు పూర్తవ్వనుంది. ఈ మధ్యలోనే 2026 ఖరీఫ్ సీజన్ నాటికి అనకాపల్లి జిల్లాలో 1.50 లక్షల ఎకరాలకు నీరు అందించేందుకు పనులు జరుపుతున్నారు. గోదావరిపై ఇప్పటికే పురుషోత్తపట్నం, పుష్కర ఎత్తిపోతల పథకాలు ఉన్నాయి, వీటివల్ల వరద సమయంలో జలాలు ఉత్తరాంధ్ర భూములను సస్యశ్యామలం చేస్తాయి. కూటమి ప్రభుత్వం కేవలం 9 నెలల్లో రూ.564 కోట్ల పనులను పూర్తి చేసింది. ఇందులో రూ.261 కోట్ల బిల్లులు చెల్లించగా, మరో రూ.282 కోట్లు పెండింగ్లో ఉన్నాయి. వీటిని సత్వరమే చెల్లిస్తే పనులు మరింత వేగంగా సాగుతాయి. ఐదేళ్ల జగన్ పాలనలో ఒక్క రూపాయి కూడా ఈ పనులకు కేటాయించబడలేదని గమనార్హం.
సవాళ్లను అధిగమిస్తూ
కాలువ నిర్మాణంలో ఎత్తైన కొండలను తవ్వడం, ఏలేరు కాలువ, పంపా, తాండవ, వరాహ వంటి నదులను దాటడం, సైఫన్లు, అక్విడక్టులు నిర్మించడం వంటి సవాళ్లను అధిగమిస్తూ పనులు పూర్తి చేస్తున్నారు. చెన్నై-కోల్కతా జాతీయ రహదారిని కూడా ఈ కాలువ దాటేలా వంతెనలు నిర్మించాల్సి వచ్చింది. వచ్చే సీజన్లో వరద సమయంలో గోదావరి జలాలు ఎడమ కాలువ ద్వారా పూర్తిగా ఉత్తరాంధ్రానికి చేరేలా కృతనిశ్చయంతో పనులు సాగుతున్నాయి.
4 లక్షల ఎకరాలకు సాగునీరు
ఎడమ కాలువ పనులు 8 ప్యాకేజీల్లో జరుగుతున్నాయి. 177.809 కి.మీ కొత్త కాలువ తవ్వబడుతోంది. ఏలేరు జలాశయం నుంచి విశాఖకు నీరు సరఫరా చేసే కాలువను 22 కి.మీ పైగా మార్పు చేసాల్సి ఉంది. అదనంగా 10.850 కి.మీ కొత్త కాలువ తవ్వాల్సి ఉంది. ఈ కాలువ ద్వారా 4 లక్షల ఎకరాల ఆయకట్టుకు సాగునీరు అందించనున్నారు:
- కాకినాడ జిల్లాలో 1.67 లక్షల ఎకరాలు
- అనకాపల్లిలో 1.50 లక్షల ఎకరాలు
- తూర్పుగోదావరిలో 81 వేలు
- కోనసీమలో 2 వేల ఎకరాలు
విశాఖపట్నం, 560 గ్రామాలకు తాగునీరు సరఫరా, పరిశ్రమలకు 23.44 టీఎంసీ నీటి సరఫరా జరుగుతుంది. కాలువ చివరి నుంచి ఉత్తరాంధ్ర సుజల స్రవంతి పథకానికి గోదావరి జలాలు మళ్లిస్తాయి.
కూటమి ప్రభుత్వం సాధించిన పురోగతి
2014-19 మధ్య చంద్రబాబు ప్రభుత్వంలో తొలి రెండు ప్యాకేజీల పనులు దాదాపు పూర్తయ్యాయి. వైకాపా ప్రభుత్వంలో ఎడమ కాలువ పనులు పట్టించుకోలేదు. మళ్లీ కూటమి ప్రభుత్వం ఏర్పడాక, 1.50 లక్షల ఎకరాలకు నీరు అందించేందుకు రంగంలోకి దిగింది. రూ.1,028 కోట్ల విలువతో టెండర్లు పిలిచి 2025 జనవరి నాటికి గుత్తేదారులకు పనులు అప్పగించబడింది.
ఎడమ కాలువ ఐదో ప్యాకేజీలో కొద్దిరోజులుగా పనులు ఆగి ఉన్నాయి. కుమ్మరిలోవ గ్రామస్తుల పునరావాస ప్యాకేజీ ఒప్పందం కుదరకపోవడంతో ఆ ప్రాంతంలో పనులు నిలిచాయి. తర్వాత కలెక్టర్, గుత్తేదారు, స్థానిక రెవెన్యూ అధికారులు చర్చించి సమస్య పరిష్కరించారు.
సవాళ్లతో కూడిన నిర్మాణం
- కొండలు తొలగించి కాలువ స్థాయికి తీసుకురావడం
- తాండవ, ఏలేరు, పంపా నదులపై సైఫన్, అక్విడక్టులు నిర్మించడం
- ఏలేరు జలాశయం నుంచి ఎడమ కాలువ ద్వారా నీరు పైనుంచి ఆయకట్టుకు పంపడం
- చెన్నై-కోల్కతా జాతీయ రహదారి, కత్తిపూడి-ఒంగోలు జాతీయ రహదారిపై వంతెనలు నిర్మించడం
- ప్రస్తుత ట్రాఫిక్ను మార్చి తాత్కాలిక వారధులు ఏర్పాటు చేయడం
87 మీటర్ల ఎత్తు కొండ తొలగింపు, 62 లక్షల క్యూబిక్ మీటర్ల మట్టి పని మొదలైన సవాళ్లను 10 నెలల్లో పూర్తి చేశారు.
