తెలంగాణ రాష్ట్రంలో గిగ్ మరియు ప్లాట్ఫాం వర్కర్ల ఉద్యోగ భద్రత, బీమా, కనీస వేతనాలను కవర్ చేసే విధాన రూపకల్పన చివరి దశకు చేరుకుంది. కార్మికశాఖ తుది ముసాయిదాను సిద్ధం చేసి, వచ్చే మంత్రిమండలి సమావేశంలో దాన్ని ప్రవేశపెట్టనుంది. మంత్రిమండలిలో చర్చలు, సూచనల తర్వాత అవసరమైతే మార్పులు చేసి అది అసెంబ్లీలో చర్చకు పంపబడే అవకాశాలు ఉన్నాయనేది సమాచారం.
గిగ్ వర్కర్ల కోసం ప్రత్యేక బోర్డు ఏర్పాటు చేయనుండగా, దాని ఆధ్వర్యంలో ప్రభుత్వం సంక్షేమ, సామాజిక భద్రతా కార్యక్రమాలను అమలు చేస్తుంది. బీమా, రక్షణ, ఇతర హక్కుల కోసం ప్రత్యేక సంక్షేమ నిధి ఏర్పాటు చేయనుంది. బోర్డు ద్వారా ప్రతి కార్మికుడికి ప్రత్యేక గుర్తింపు సంఖ్య (Unique ID) ఇవ్వబడుతుంది. దాదాపు 4 లక్షల మందికి ఈ విధానం ద్వారా లబ్ధి కలగనుంది.
కార్మికశాఖ 2025 ఏప్రిల్ 14న ముసాయిదా బిల్లు రూపొందించి ప్రజల నుంచి అభిప్రాయాలు స్వీకరించింది. 250కి పైగా ప్రతిపాదనలు వచ్చి, పరిశీలన తర్వాత అవసరమైన మార్పులు చేయబడ్డాయి. అగ్రిగేటర్లతో చర్చలు కూడా జరిగాయి. తెలంగాణ గిగ్, ప్లాట్ఫాం వర్కర్ల సంక్షేమ నిధికి, అగ్రిగేటర్లు మరియు ప్లాట్ఫాం యాజమాన్యాలు ప్రతి లావాదేవీకి 2 శాతం వర్కర్ నిధిగా జమ చేయడానికి అంగీకరించారు. ఈ చెల్లింపులు మూడు నెలలకోసారి చేయాలి. ఆలస్యం చేస్తే, ఏడాది జైలు శిక్ష, రూ.2లక్ష జరిమానా లేదా రెండూ విధించబడే అవకాశం ఉంది. అయితే అగ్రిగేటర్ల అభ్యంతరాల నేపథ్యంలో జరిమానాలను పెంచే ప్రతిపాదనలు చేర్చబడ్డాయి.
బిల్లులో ప్రధాన అంశాలు:
- సంక్షేమ బోర్డుకు కార్మికశాఖ మంత్రి చైర్మన్గా వ్యవహరిస్తారు.
- కార్మిక, ఐటీ, ఆర్థిక, వాణిజ్య పన్నులు, రవాణా శాఖాధిపతులు, కార్మికశాఖ కమిషనర్ సభ్యులుగా ఉంటారు.
- బోర్డు సీఈవోను మెంబర్ సెక్రటరీగా నియమిస్తుంది.
- వర్కర్ల నుంచి నాలుగు, అగ్రిగేటర్ల నుంచి నాలుగు, గిగ్ వర్కర్ల కోసం పనిచేస్తున్న సంఘాల నుంచి ఇద్దరు మంది సభ్యులు ఉంటారు.
రాష్ట్రంలో సేవలు అందిస్తున్న ప్రతి గిగ్, ప్లాట్ఫాం వర్కరు బోర్డు కింద రిజిస్టర్ కావాలి. ప్రతి మూడు నెలలకోసారి అగ్రిగేటర్లు తమ వద్ద నమోదు చేసిన వర్కర్ల వివరాల్లో మార్పులు, చేర్పులను బోర్డుకు అందించాలి.
సామాజిక భద్రత, బీమా పథకాలకు ప్రభుత్వం సంక్షేమ నిధి ఏర్పాటు చేస్తుంది. సమీకరించిన, కేటాయించిన గ్రాంట్లు, కార్పొరేట్ సామాజిక బాధ్యత నిధులు, వర్కర్లు అందించే నిధులు—all ఈ సంక్షేమ నిధిలో ఉంటాయి.
వర్కర్లను వారాంతం లేకుండా తొలగించడం అసాధ్యం. ఒప్పంద ప్రకారం యాజమాన్యాలు చెల్లింపులు సమయానికి చేయాలి. వినియోగదారులను భౌతిక, మానసికంగా వేధించినట్లు గుర్తిస్తే వెంటనే తొలగించవచ్చు.
వర్కర్ల ఉద్యోగ, సామాజిక భద్రతా చెల్లింపులు, ఇతర ప్రోత్సాహకాలపై ఫిర్యాదుల పరిష్కారానికి ప్రభుత్వ ప్రత్యేక అధికారి ఉంటారు. వర్కర్లు వెబ్పోర్టల్ లేదా ఇతర విధానాల్లో ఫిర్యాదు చేసిన కేసులు 30 రోజులలో విచారణ చేయబడతాయి. ఆ నిర్ణయాలపై 90 రోజులలో డిప్యూటీ కమిషనర్ స్థాయిలో అప్పీల్ చేయవచ్చు.
