ఒక ఊరిలో సోమదేవుడు అనే ధనవంతుడైన వర్తకుడు ఉండేవాడు. అతనికి ఎంతో ఆస్తి ఉన్నప్పటికీ, ఎప్పుడూ తన వద్ద ఉన్నదానితో తృప్తి పడకుండా ఇంకా సంపాదించాలని తపనపడేవాడు.
ఒక రోజు అతను పొరుగు ఊరికి ప్రయాణమవుతుండగా, దారిలో ఒక సన్యాసి కలిశాడు. సోమదేవుడు ఆ సన్యాసికి నమస్కరించి, “స్వామీ! నేను ఇన్ని కష్టాలు పడుతున్నా నాకు తగినంత ధనం దక్కడం లేదు. నా సంపద ఇంకా రెట్టింపు అయ్యే మార్గం చెప్పండి” అని అడిగాడు.
సన్యాసి చిరునవ్వు నవ్వి, తన సంచిలోంచి ఒక చిన్న పచ్చటి రాయిని తీసి ఇచ్చాడు. “నాయనా! ఈ రాయి మహత్యం ఏంటంటే, నువ్వు దీనిని దేనికి స్పర్శించినా అది బంగారం అయిపోతుంది. కానీ గుర్తుంచుకో, ఈ రోజంతా నువ్వు ఏది పట్టుకున్నా బంగారం అవుతుంది. రేపు సూర్యోదయానికల్లా ఇది సాధారణ రాయిగా మారిపోతుంది” అని చెప్పి వెళ్లిపోయాడు.
సోమదేవుడు అమితానందంతో ఇంటికి పరిగెత్తాడు. ఇల్లు చేరగానే, ఇంటి ముందు ఉన్న ఇనుప పెట్టెలను, ఇత్తడి పాత్రలను తాకి బంగారం చేశాడు. అంతటితో ఆగక, ఇల్లంతా తిరుగుతూ కనిపించిన ప్రతీ వస్తువును బంగారంగా మార్చసాగాడు.
సాయంత్రం అయింది. సోమదేవునికి బాగా ఆకలి వేసింది. పనిమనిషి తెచ్చిన అన్నం పళ్లాన్ని తాకగానే అది కూడా బంగారంగా మారిపోయింది. తినడానికి ఏమీ లేకుండా పోయింది. దాహంతో నీటి గ్లాసు పట్టుకుంటే నీళ్లతో సహా గ్లాసు బంగారంగా మారిపోయింది. చివరికి తనను ఆప్యాయంగా పలకరించడానికి వచ్చిన భార్యను, కొడుకును కూడా పొరపాటున తాకడంతో వారు కూడా బంగారు విగ్రహాలుగా మారిపోయారు.
సోమదేవుడు నిర్ఘాంతపోయాడు. ఎంత ధనం ఉంటే ఏం లాభం? ప్రాణ సమానులైన భార్యాపిల్లలు, తినడానికి తిండి, తాగడానికి నీరు లేకపోతే ఈ బంగారమంతా దేనికి కొరగాదు అని గ్రహించి రోదించడం మొదలుపెట్టాడు.
అతని పశ్చాత్తాపం చూసి ఆ సన్యాసి మళ్లీ ప్రత్యక్షమయ్యాడు. సోమదేవుడు సన్యాసి కాళ్లపై పడి, “స్వామీ! నాకు ఈ బంగారంతో కూడిన సంపద వద్దు, నా భార్యాపిల్లలను, నా పాత జీవితాన్ని నాకు తిరిగి ప్రసాదించండి” అని వేడుకున్నాడు. సన్యాసి ఆ రాయిని తిరిగి తీసుకుని, “అతి ఆశ ఎప్పుడూ వినాశనానికే దారితీస్తుంది. నీ దగ్గర ఉన్నదానితో తృప్తిపడటం నేర్చుకో” అని చెప్పి మాయమయ్యాడు. తక్షణమే అతని భార్యాపిల్లలు, మిగతా వస్తువులు సాధారణ స్థితికి వచ్చాయి. ఆ రోజు నుండి సోమదేవుడు దురాశను వదిలేసి, సంతోషంగా జీవించాడు.
నీతి: అతి ఆశ ప్రమాదకరం. ఉన్నదానితో తృప్తి చెందడమే నిజమైన సంపద మరియు నిజమైన సుఖం.
