డిజిటల్‌ హ్యాషింగ్‌తో వ్యక్తిగత డేటాకు భద్రత

డిజిటల్‌ ప్రపంచంలో వ్యక్తిగత గోప్యతపై రోజురోజుకీ ఆందోళనలు పెరుగుతున్నాయి. ముఖ్యంగా వ్యక్తిగత ఫొటోలు, వీడియోలు అనుమతి లేకుండా సోషల్‌ మీడియా వేదికల్లో షేర్‌ అవుతున్న ఘటనలు ఎక్కువవుతున్నాయి. ఈ నేపథ్యంలో సున్నితమైన డేటాను రక్షించడానికి డిజిటల్‌ హ్యాషింగ్‌ అనే సాంకేతిక విధానం సమర్థమైన పరిష్కారంగా ప్రాచుర్యం పొందుతోంది. ఇది వ్యక్తిగత మీడియా కంటెంట్‌ను అనధికారికంగా షేర్‌ చేయకుండా అడ్డుకోవడంలో కీలక పాత్ర పోషిస్తోంది.

డిజిటల్‌ హ్యాషింగ్‌ను సాధారణంగా డిజిటల్‌ ఫింగర్‌ప్రింట్‌ అని కూడా అంటారు. ఒక ఫొటో లేదా వీడియోకు ప్రత్యేకమైన అక్షరాలు, అంకెలతో కూడిన కోడ్‌ను రూపొందించడం ద్వారా ఆ ఫైల్‌కు ఒక ప్రత్యేక గుర్తింపు ఇవ్వడం జరుగుతుంది. ఈ కోడ్‌ను సాధారణంగా SHA-256 వంటి గణిత అల్గారిథమ్‌ల సహాయంతో తయారు చేస్తారు. ఒకసారి ఫైల్‌కు హ్యాష్‌ రూపొందితే అదే హ్యాష్‌ మరొక ఫైల్‌కు రావడం దాదాపు అసాధ్యం. అందుకే ఇది డేటా గుర్తింపుకు చాలా భద్రమైన విధానంగా భావిస్తారు.

ఎన్‌క్రిప్షన్‌తో పోలిస్తే హ్యాషింగ్‌ విధానం భిన్నంగా ఉంటుంది. ఎన్‌క్రిప్ట్‌ చేసిన ఫైల్‌ను కీ ద్వారా తిరిగి అసలు రూపంలోకి మార్చుకోవచ్చు. కానీ హ్యాషింగ్‌ మాత్రం వన్‌-వే ప్రాసెస్‌. ఒకసారి హ్యాష్‌ అయిన తర్వాత ఆ కోడ్‌ నుంచి అసలు ఫైల్‌ను తిరిగి తయారు చేయడం సాధ్యం కాదు. ఈ లక్షణం వల్లే డిజిటల్‌ హ్యాషింగ్‌ వ్యక్తిగత గోప్యతను కాపాడే శక్తివంతమైన సాధనంగా మారింది.

సోషల్‌ మీడియా సంస్థలు కూడా ఈ టెక్నాలజీని ఉపయోగిస్తున్నాయి. ఒక ఫొటో లేదా వీడియోకు హ్యాష్‌ రూపొందించి దాన్ని బ్లాక్‌ లిస్టులో చేరిస్తే, అదే కంటెంట్‌ను ఎవరైనా మళ్లీ అప్‌లోడ్‌ చేయడానికి ప్రయత్నించినప్పుడు ప్లాట్‌ఫామ్‌ ఆ హ్యాష్‌ను గుర్తించి వెంటనే బ్లాక్‌ చేయగలదు. దీంతో అనుమతి లేకుండా వ్యక్తిగత కంటెంట్‌ వ్యాప్తి చెందకుండా ముందుగానే అడ్డుకోవచ్చు.

వ్యక్తిగత ఫొటోలు లేదా వీడియోలు లీక్‌ చేస్తామని ఎవరైనా బెదిరిస్తే, బాధితులు ముందుగానే వాటికి డిజిటల్‌ హ్యాష్‌ రూపొందించుకోవాలని కేంద్ర హోంశాఖ ఆధ్వర్యంలోని సైబర్‌క్రైమ్‌ కోఆర్డినేషన్‌ సెంటర్‌ సూచిస్తోంది. ఇందుకు StopNCII వంటి ఆన్‌లైన్‌ టూల్స్‌ ఉపయోగపడతాయి. ఈ విధానంలో యూజర్‌ తన ఫోన్‌ లేదా కంప్యూటర్‌లోనే ఫొటో లేదా వీడియోను ఎంచుకుంటే అదే పరికరంలో హ్యాష్‌ రూపొందుతుంది. అసలు ఫైల్‌ ఎక్కడికీ అప్‌లోడ్‌ కావదు. రూపొందిన హ్యాష్‌ను సోషల్‌ మీడియా సంస్థల డేటాబేస్‌లతో పంచుకోవచ్చు.

అలాంటి హ్యాష్‌లు డేటాబేస్‌లో నిల్వ ఉండటంతో కొత్తగా అప్‌లోడ్‌ అయ్యే కంటెంట్‌ను వాటితో పోల్చి చూస్తారు. ఒకవేళ అదే కంటెంట్‌ ఉంటే సోషల్‌ మీడియా సంస్థలు దాన్ని ఆటోమేటిక్‌గా బ్లాక్‌ చేయడం లేదా తొలగించడం జరుగుతుంది. ఈ విధంగా వ్యక్తిగత కంటెంట్‌ ఇంటర్నెట్‌లో వ్యాప్తి చెందకుండా ముందుగానే నియంత్రించవచ్చు.

సైబర్‌ వేధింపులు లేదా సెక్స్‌టార్షన్‌ బెదిరింపులు ఎదురైతే బాధితులు కొన్ని జాగ్రత్తలు తీసుకోవాలని కేంద్ర హోంశాఖకు చెందిన CyberDost సూచిస్తోంది. బెదిరింపులు వచ్చిన సందేశాలు, ప్రొఫైల్‌ వివరాలు, చాట్‌ స్క్రీన్‌షాట్స్‌ వంటి సాక్ష్యాలను తొలగించకుండా భద్రపరచాలి. అలాగే వెంటనే ప్రభుత్వ సైబర్‌ క్రైమ్‌ పోర్టల్‌లో ఫిర్యాదు చేయాలి. ఐటీ నిబంధనల ప్రకారం ఫిర్యాదు అందిన 24 గంటల్లోపు అనుచిత కంటెంట్‌ను సోషల్‌ మీడియా సంస్థలు తొలగించాల్సి ఉంటుంది.

హ్యాషింగ్‌ టెక్నాలజీ వ్యక్తులకే కాకుండా సంస్థలకు కూడా రక్షణ కల్పిస్తోంది. ప్రపంచవ్యాప్తంగా అక్రమ కంటెంట్‌ను గుర్తించడానికి పలు సంస్థలు భారీ హ్యాష్‌ డేటాబేస్‌లను ఉపయోగిస్తున్నాయి. ఒక వేదికలో బ్లాక్‌ చేసిన కంటెంట్‌ అదే సమయంలో ఇతర వేదికల్లోనూ బ్లాక్‌ అయ్యేలా ఈ విధానం సహాయపడుతోంది. దీంతో ఇంటర్నెట్‌లో భద్రత, గోప్యతను కాపాడటంలో డిజిటల్‌ హ్యాషింగ్‌ కీలక సాధనంగా మారుతోంది.