పెట్రోలు లేదు.. అయినా రవాణా ఆగలేదు! క్యూబా భలే ప్లాన్‌

పెట్రోలు, డీజిల్‌ వంటి సంప్రదాయ ఇంధనాల కొరత క్యూబా రవాణా వ్యవస్థపై తీవ్ర ప్రభావం చూపుతోంది. ఇంధనం అందుబాటులో లేకపోవడంతో ప్రజా రవాణా వాహనాల సంఖ్య తగ్గిపోవడం, ప్రయాణాల కోసం ప్రజలు ఎక్కువ సమయం వేచి చూడాల్సి రావడం వంటి సమస్యలు ఎదురవుతున్నాయి. ఈ పరిస్థితుల్లో తక్కువ ఇంధన ఆధారిత రవాణా మార్గాలపై క్యూబా దృష్టి సారిస్తోంది.

ఇప్పటికే ప్రపంచంలోని అనేక దేశాలు విద్యుత్‌ వాహనాల వినియోగాన్ని ప్రోత్సహిస్తున్నాయి. క్యూబా కూడా ఇదే దిశగా అడుగులు వేస్తోంది. ముఖ్యంగా చిన్న పరిమాణంలో ఉండే విద్యుత్‌ ఆటోలు, తేలికపాటి వాహనాలను రవాణా అవసరాలకు వినియోగించడం అక్కడ కనిపిస్తోంది.

ఈ ప్రత్యామ్నాయ వాహనాల్లో చాలా వరకు చైనాలో తయారైనవే. తక్కువ ధరలో లభించడం, నిర్వహణ ఖర్చులు సంప్రదాయ వాహనాలతో పోలిస్తే తగ్గే అవకాశం ఉండటంతో స్థానిక డ్రైవర్లు వీటిపై ఆసక్తి చూపుతున్నారు. ఒక్కో వాహనం ధర సుమారు 2,000 నుంచి 4,000 అమెరికన్‌ డాలర్ల మధ్య ఉంటున్నట్లు సమాచారం.

చిన్న దూరాలకు ప్రయాణికులను తరలించేందుకు ఇవి అనుకూలంగా ఉండటంతో నగరాలు, పట్టణాల్లో వీటి వినియోగం పెరుగుతోంది. ప్రయాణికుల రవాణాతో పాటు చిన్నపాటి సరుకులను తరలించేందుకు కూడా వీటిని ఉపయోగిస్తున్నారు.

ఈ వాహనాల్లో కొన్ని సౌరప్యానెళ్లను ఉపయోగించే విధంగా రూపొందించబడ్డాయి. సూర్యకాంతి ద్వారా విద్యుత్‌ను ఉత్పత్తి చేసి బ్యాటరీకి కొంతమేర ఛార్జింగ్‌ అందించవచ్చు. దీంతో విద్యుత్‌ గ్రిడ్‌పై ఆధారపడటం కొంత తగ్గే అవకాశం ఉంటుంది.

అయితే ఈ వాహనాలు పూర్తిగా సూర్యకాంతితోనే నడుస్తాయని చెప్పడం సరికాదు. వాహనంలో అమర్చిన సౌరప్యానెల్‌ సామర్థ్యం, బ్యాటరీ పరిమాణం, రోజువారీ సూర్యకాంతి లభ్యత వంటి అంశాలపై సౌరశక్తి ద్వారా లభించే విద్యుత్‌ ఆధారపడి ఉంటుంది. అవసరాన్ని బట్టి బ్యాటరీని ఇతర మార్గాల్లోనూ ఛార్జ్‌ చేయాల్సి ఉంటుంది.

ఇంధన కొరత కారణంగా సంప్రదాయ బస్సులు, ట్యాక్సీల నిర్వహణ కష్టతరమైన ప్రాంతాల్లో చిన్న విద్యుత్‌ వాహనాలు కొంతవరకు ప్రత్యామ్నాయంగా మారుతున్నాయి. ముఖ్యంగా తక్కువ దూరాల్లో ప్రయాణించే ప్రజలకు ఇవి ఉపయోగపడుతున్నాయి.

చిన్న వాహనాలు కావడంతో ఇరుకైన వీధుల్లోనూ సులభంగా ప్రయాణించగలగడం మరో ప్రయోజనం. పట్టణ ప్రాంతాల్లో స్థానిక ప్రయాణాలకు ఇవి అనుకూలంగా ఉంటున్నాయి. కొన్నిచోట్ల వ్యక్తిగత వినియోగంతో పాటు వాణిజ్య రవాణాలోనూ వీటిని ఉపయోగిస్తున్నారు.

రవాణా రంగంలో పనిచేసే స్థానిక డ్రైవర్లకు కూడా ఈ వాహనాలు కొత్త అవకాశాలను కల్పిస్తున్నాయి. అధిక ఇంధన ఖర్చుతో పోలిస్తే విద్యుత్‌ ఆధారిత వాహనాల నిర్వహణ వ్యయం తక్కువగా ఉండే అవకాశం ఉండటంతో డ్రైవర్లు వీటిని పరిశీలిస్తున్నారు.

అయితే బ్యాటరీ ధర, ఛార్జింగ్‌ సదుపాయాలు, విడిభాగాల లభ్యత, వాహనాల దీర్ఘకాలిక నిర్వహణ వంటి అంశాలు కూడా కీలకంగా మారనున్నాయి. ఒక దేశంలో విద్యుత్‌ వాహనాల వినియోగం విస్తరించాలంటే కేవలం వాహనాల లభ్యత మాత్రమే కాకుండా వాటికి అవసరమైన మౌలిక వసతులు కూడా ఉండాల్సి ఉంటుంది.

ప్రపంచవ్యాప్తంగా భౌగోళిక రాజకీయ పరిణామాలు, సరఫరా అంతరాయాలు, ఇంధన ధరల మార్పులు వంటి అంశాలు అనేక దేశాలను ప్రత్యామ్నాయ ఇంధనాల వైపు మళ్లిస్తున్నాయి. పెట్రోలు, డీజిల్‌ దిగుమతులపై అధికంగా ఆధారపడే దేశాలకు ఇంధన భద్రత ఒక ముఖ్యమైన అంశంగా మారింది.

ఈ నేపథ్యంలో విద్యుత్‌, సౌరశక్తి, ఇతర పునరుత్పాదక ఇంధన వనరుల వినియోగం పెరుగుతోంది. క్యూబాలో చిన్న విద్యుత్‌ వాహనాల వినియోగం కూడా ఇలాంటి మారుతున్న పరిస్థితుల్లో భాగంగానే చూడవచ్చు.

పెట్రోలు, డీజిల్‌ వాహనాలతో పోలిస్తే బ్యాటరీ ఆధారిత విద్యుత్‌ వాహనాలకు నేరుగా ఎగ్జాస్ట్‌ ఉద్గారాలు ఉండవు. దీంతో పట్టణ ప్రాంతాల్లో వాయు కాలుష్యాన్ని తగ్గించే అవకాశం ఉంటుంది. అయితే విద్యుత్‌ ఎలా ఉత్పత్తి అవుతోంది, బ్యాటరీల తయారీ మరియు రీసైక్లింగ్‌ ఎలా జరుగుతున్నాయి అనే అంశాలను కూడా పరిగణనలోకి తీసుకోవాలి.

సౌరశక్తిని విద్యుత్‌ వాహనాల ఛార్జింగ్‌కు ఉపయోగించడం వల్ల పునరుత్పాదక ఇంధన వినియోగాన్ని మరింత పెంచే అవకాశం ఉంది. ఈ కారణంగానే ప్రపంచవ్యాప్తంగా సౌరశక్తి, విద్యుత్‌ వాహనాల కలయికపై ఆసక్తి పెరుగుతోంది.

సోలార్‌ లేదా విద్యుత్‌ ఆటోలు క్యూబా ఎదుర్కొంటున్న మొత్తం ఇంధన సంక్షోభానికి పూర్తిస్థాయి పరిష్కారం కాకపోయినా.. స్థానిక, చిన్న దూర రవాణాలో కొంత ఉపశమనం కలిగించే అవకాశం ఉంది. ముఖ్యంగా తక్కువ దూర ప్రయాణాలు, సరుకుల రవాణా వంటి అవసరాల్లో వీటి వినియోగం పెరగవచ్చు.

భవిష్యత్తులో ఛార్జింగ్‌ కేంద్రాలు, బ్యాటరీ మార్పిడి సదుపాయాలు, సౌర విద్యుత్‌ ఉత్పత్తి వ్యవస్థలు మరింత అభివృద్ధి చెందితే ఇటువంటి వాహనాల వినియోగం కూడా పెరిగే అవకాశం ఉంది. ఇంధన కొరతను ఎదుర్కొంటూ రవాణా వ్యవస్థను కొనసాగించేందుకు క్యూబా అనుసరిస్తున్న ఈ మార్గం.. ప్రత్యామ్నాయ శక్తి ఆధారిత రవాణాపై ప్రపంచవ్యాప్తంగా జరుగుతున్న ప్రయోగాల్లో మరో ఉదాహరణగా నిలుస్తోంది.