కిడ్నీలో రాళ్లు ఉన్నప్పుడు మూత్రంలో రక్తం ఎందుకు వస్తుంది.?

కిడ్నీలు మన శరీరంలో నిరంతరం రక్తాన్ని శుద్ధి చేసే కేంద్రాలు. అయితే, శరీరంలో నీటి శాతం తగ్గడం (డీహైడ్రేషన్) లేదా ఆహారంలో కొన్ని రకాల ఖనిజాలు (కాల్షియం, ఆక్సలేట్) పెరగడం వల్ల ఇవి కిడ్నీలో స్ఫటికాలుగా మారి, కాలక్రమేణా గట్టి రాళ్లుగా తయారవుతాయి. మూత్రంలో రక్తం కనిపించడానికి కిడ్నీ రాళ్లే ప్రధాన కారణమని బెంగళూరుకు చెందిన యూరాలజిస్ట్ డాక్టర్ సూరి రాజు వివరించారు. దీనికి గల కారణాలను అర్థం చేసుకుందాం.

1. ఘర్షణ , గాయాలు
కిడ్నీలో రాళ్లు మృదువైన ముత్యాల వలె ఉండవు. అవి గరుకుగా, రంపపు అంచుల వంటి చురుకైన కొసలను కలిగి ఉంటాయి. ఈ రాళ్లు కిడ్నీ నుండి కిందికి కదులుతున్నప్పుడు, మూత్ర నాళాల (Ureter) లోపలి మృదువైన గోడలను గీకుతాయి. ఈ ఘర్షణ వల్ల నాళాల్లోని సూక్ష్మ రక్తనాళాలు చిట్లి రక్తం స్రవిస్తుంది. ఇదే మూత్రంతో కలిసి బయటకు వస్తుంది.

2. మూత్ర నాళాల్లో అడ్డంకులు
మూత్ర నాళం కేవలం 3 నుండి 4 మిల్లీమీటర్ల వెడల్పు ఉండే చాలా సన్నని నాళం. పెద్ద పరిమాణంలో ఉన్న రాళ్లు ఇందులో చిక్కుకుపోయినప్పుడు, మూత్ర ప్రవాహానికి ఆటంకం కలుగుతుంది. దీనివల్ల కిడ్నీపై ఒత్తిడి పెరిగి అది ఉబ్బిపోతుంది . ఈ ఒత్తిడి కారణంగా కూడా రక్తస్రావం జరగవచ్చు.

3. రక్తం యొక్క రకాలు

గ్రాస్ హెమటూరియా : మూత్రం ఎరుపు లేదా గోధుమ రంగులో స్పష్టంగా కనిపిస్తుంది.
మైక్రోస్కోపిక్ హెమటూరియా : రక్తం తక్కువ మొత్తంలో ఉంటుంది, ఇది కేవలం ల్యాబ్ పరీక్షల్లో మైక్రోస్కోప్ ద్వారా మాత్రమే కనిపిస్తుంది.

కిడ్నీ రాళ్ల ఇతర లక్షణాలు:

తీవ్రమైన నొప్పి: వెనుక భాగంలో లేదా పక్కటెముకల కింద మొదలై పొత్తికడుపు వరకు వ్యాపించే భరించలేని నొప్పి.
మంట: మూత్ర విసర్జన చేసే సమయంలో తీవ్రమైన మంట.
తరచుగా మూత్ర విసర్జన: మూత్రం వస్తున్నట్లు అనిపించినా, కేవలం కొన్ని చుక్కలు మాత్రమే రావడం.
ఇన్ఫెక్షన్: చలి, జ్వరం , మూత్రం దుర్వాసన రావడం.

ముఖ్య గమనిక:
మూత్రంలో రక్తం కనిపించడం అనేది కేవలం కిడ్నీ రాళ్ల వల్లే కాకుండా ఇన్ఫెక్షన్లు లేదా ఇతర తీవ్రమైన సమస్యల వల్ల కూడా కావచ్చు. కాబట్టి, ఈ లక్షణం కనిపించినప్పుడు ఏమాత్రం నిర్లక్ష్యం చేయకుండా వెంటనే డాక్టరును సంప్రదించి పరీక్షలు చేయించుకోవాలి.