వెయ్యి దాటిన మృతులు.. 4 వేల మంది ఆచూకీ గల్లంతు

నేపాల్‌ను వరద ముప్పు మరోసారి భయపెడుతోంది. దేశంలోని తూర్పు, మధ్య, పశ్చిమ ప్రాంతాల్లో పలు నదుల నీటిమట్టాలు, ప్రవాహాలు పెరుగుతుండటంతో అధికారులు అప్రమత్తమయ్యారు. ముఖ్యంగా నువాకోట్‌, రసువా జిల్లాల్లో ఆకస్మిక వరదలు సంభవించే అవకాశం ఉందని జాతీయ విపత్తు ముప్పు తగ్గింపు, నిర్వహణ అథారిటీ హెచ్చరించింది. నదీ తీర ప్రాంతాల్లో నివసించే ప్రజలు అప్రమత్తంగా ఉండాలని, అవసరమైతే సురక్షిత ప్రాంతాలకు తరలివెళ్లాలని సూచించింది.

తూర్పు, మధ్య నేపాల్‌లో టపుల్‌జంగ్‌, సుంఖువసభ, సోలుకుంభ్‌, ఖోటంగ్‌, ఓఖ్లదుంగా, రామెఛాప్‌, డోలఖ, సింధుపాల్‌చౌక్‌, కావ్రెపాలంచోక్‌, లలిత్‌పుర్‌, భక్తపుర్‌, కాఠ్‌మాండూ, ధాడింగ్‌ జిల్లాలకు వరద ముప్పు ఉన్నట్లు అధికారులు తెలిపారు. పశ్చిమ ప్రాంతంలోని గూర్ఖా, లామ్‌జంగ్‌, డోల్పా, రుకుం తూర్పు, రుకుం పశ్చిమ, జాజర్‌కోట్‌, దార్చులా, బైతాది, డడేల్‌ధుర, డోటి, కైలాలి, కంచన్‌పుర్‌ జిల్లాలపైనా నిఘా కొనసాగుతోంది.

కోశీ, నారాయణి, బాగ్‌మతి, కర్నాలి, మహాకాలి నదులతో పాటు వాటి ఉపనదుల్లో ప్రవాహాలు ప్రమాదకర స్థాయికి చేరే అవకాశం ఉందని అధికారులు అంచనా వేస్తున్నారు. కంకాయ్‌, కమల, బబయి, తూర్పు రాప్తి, పశ్చిమ రాప్తి నదుల ప్రవాహాలను కూడా నిరంతరం పర్యవేక్షిస్తున్నారు. రసువాలోని తైమూర్‌ ప్రాంతంలో నది ప్రవాహాన్ని నేరుగా గమనించేందుకు సీసీటీవీ కెమెరాలను ఏర్పాటు చేశారు.

వరద పరిస్థితిపై నేపాల్‌ ఇంధనశాఖ మంత్రి బీరజ్‌ భక్త మంగళవారం సమీక్ష నిర్వహించారు. వాతావరణ నిపుణులతో కలిసి ప్రస్తుత పరిస్థితి, భవిష్యత్‌ ప్రమాదాలపై చర్చించారు.

ఇప్పటికే భారీ వర్షాలు, వరదలు, కొండచరియలు విరిగిపడటంతో నేపాల్‌లో తీవ్ర ప్రాణనష్టం సంభవించింది. మంగళవారం నాటికి 1,050 మంది మరణించినట్లు అధికారులు వెల్లడించారు. మరో 4,000 మంది ఆచూకీ తెలియకపోవడం ఆందోళన కలిగిస్తోంది. గల్లంతైన వారిలో 583 మంది విదేశీయులు ఉన్నట్లు సమాచారం.

సహాయక బృందాలు ఇప్పటివరకు 12 వేల మందిని సురక్షిత ప్రాంతాలకు తరలించాయి. అయితే వర్షాలు కొనసాగడం, నదుల నీటిమట్టాలు పెరగడంతో సహాయక చర్యలకు ఆటంకాలు ఎదురవుతున్నాయి. మృతదేహాల తరలింపు, ఇతర విధివిధానాలకు సంబంధించి భారత రాయబార కార్యాలయం మార్గదర్శకాలను విడుదల చేసింది.

నేపాల్‌లోని జల విద్యుత్తు ప్రాజెక్టుల టన్నెళ్లలో చిక్కుకున్న వారిని రక్షించేందుకు భారత్‌, చైనా నిపుణులు కలిసి పనిచేస్తున్నారు. ఇప్పటివరకు టన్నెళ్ల నుంచి 280 మందిని సురక్షితంగా బయటకు తీసుకొచ్చారు. రసువాలోని మైలంగ్‌ ప్రాజెక్టులో చిక్కుకున్న పలువురిని కూడా సహాయక బృందాలు రక్షించాయి.

కొన్ని ప్రాంతాల్లో సొరంగ మార్గాలు మూసుకుపోవడంతో మరోవైపు కొండను తొలగించి ప్రత్యామ్నాయ మార్గాన్ని ఏర్పాటు చేశారు. ఆ మార్గం ద్వారా టన్నెల్‌లోకి ప్రవేశించి బాధితులను బయటకు తీసుకొచ్చారు.

వరదలు, ఇతర ప్రకృతి విపత్తులకు వాతావరణ మార్పుల ప్రభావమే ప్రధాన కారణమని నేపాల్‌ పేర్కొంటోంది. గ్రీన్‌హౌస్‌ వాయు ఉద్గారాలను అధికంగా విడుదల చేసే దేశాల నుంచి పరిహారం కోరేందుకు సిద్ధమవుతున్నట్లు తెలిపింది. విపత్తుల అనంతరం అందించే సాయాన్ని దాతృత్వంగా కాకుండా నైతిక బాధ్యతగా చూడాలని నేపాల్‌ అభిప్రాయపడుతోంది.

గ్లోబల్‌ వార్మింగ్‌ కారణంగా హిమాలయ ప్రాంతంలో మంచు వేగంగా కరుగుతోందని, పర్వత ప్రాంతాల్లో విపత్తుల ముప్పు పెరుగుతోందని నేపాల్‌ విదేశీ వ్యవహారాలశాఖ మంత్రి శిశిర్‌ ఖనన్‌ పేర్కొన్నారు. తమ దేశం పెద్ద మొత్తంలో గ్రీన్‌హౌస్‌ ఉద్గారాలు విడుదల చేయకపోయినా వాతావరణ మార్పుల దుష్ఫలితాలను తీవ్రంగా ఎదుర్కొంటోందని తెలిపారు.

హిమాలయాల్లో మార్పులు కేవలం నేపాల్‌కే పరిమితం కావని నేపాల్‌ చెబుతోంది. హిమాలయ మంచు కరగడం కొనసాగితే గంగా, త్రిశూలి వంటి నదులపై ఆధారపడే దక్షిణాసియా ప్రజలపై తీవ్ర ప్రభావం పడే అవకాశం ఉందని ఆ దేశం ఆందోళన వ్యక్తం చేస్తోంది. అందుకే వాతావరణ మార్పుల అంశాన్ని కేవలం సహాయం కోణంలో కాకుండా న్యాయం, పరిహారం కోణంలో చూడాలని కోరుతోంది.

విపత్తు సంభవించిన వెంటనే సహాయక చర్యలకు ముందుకొచ్చిన భారత్‌, ప్రధాని నరేంద్ర మోదీపై నేపాల్‌ పారిశ్రామికవేత్త బినోద్‌ చౌధరి ప్రశంసలు కురిపించారు. 2015 భూకంప సమయంలో భారత్‌ అందించిన సహాయాన్ని కూడా ఆయన గుర్తుచేశారు. ప్రస్తుత విపత్తు తర్వాత గ్రామాలు, పట్టణాలు, మార్కెట్లను తిరిగి నిర్మించడం పెద్ద సవాలుగా మారిందని పేర్కొన్నారు. ప్రభుత్వ సంస్థలు, భద్రతా సిబ్బంది చేపడుతున్న సహాయక చర్యలను కూడా ఆయన అభినందించారు.